Category Archives: zużycie energii

1 października 2016 roku ustawa o efektywności energetycznej wchodzi w życie.

Szefowie państw UE podczas Rady Europejskiej w październiku 2014 r. zadecydowali o kontynuacji polityki chroniącej klimat oraz zmniejszeniu zapotrzebowania energetycznego po roku 2020. Ustalono że Unia Europejska ma zmniejszyć emisyjność energii w swojej gospodarce o 40 % względem roku 1990, zwiększyć udział odnawialnych źródeł energii do 27 % oraz zmniejszyć zużycie energii o 27 %. Rada ustaliła że co do trzeciego celu może on zostać podwyższony w późniejszym terminie.

W Polsce w wyniku podpisania przez Prezydenta ustawy o efektywności energetycznej w dniu 13.06.2016 którą przyjął Senat w dniu 10.06.2016 ustawa o efektywności energetycznej wchodzi dziś w życie. Efektywność energetyczna w polskiej gospodarce jest nadal poniżej średniej unijnej. Jak pisaliśmy wcześniej w UE największy potencjał efektywności energetycznej można osiągnąć w budynkach gdyż bardzo dużą część bo aż około 40 % zużycia energii końcowej zużywają budynki, a ponad 66 % tej energii wykorzystywanej jest na potrzeby ogrzewania i chłodzenia budynków.

Aby sprawnie podnieść efektywność energetyczną, trzeba przede wszystkim wiedzieć, ile i gdzie tej energii tracimy. Należy zlokalizować wszystkie rodzaje źródeł, odbiorników oraz procesów produkcyjnych, w których jest zużywana energia. Gdy to zrobimy, począwszy od tych największych należy zastanowić się czy wykorzystywana jest ona w sposób optymalny i czy możemy lepiej ją gospodarować.

Jakie jest zadanie ustawy?

Zadaniem ustawy jest wdrażanie do polskiego prawa dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2012/27/UE z dnia 25 października 2012 r. w sprawie efektywności energetycznej, zmiany dyrektyw 2009/125/WE i 2010/30/UE oraz uchylenia dyrektyw 2004/8/WE i 2006/32/WE.

Jakie zmiany wprowadza ustawa?

Poprzez wprowadzenie do polskiego prawa nowych regulacji Unii Europejskiej ustawa z dnia 20 maja 2016 r. o efektywności energetycznej ma na celu zastosowanie dalszej poprawy efektywności energetycznej w polskiej gospodarce oraz realizację celu w zakresie efektywności energetycznej na rok 2020.

Oto najważniejsze zmiany które wprowadza nowa ustawa o efektywności energetycznej która wchodzi w życie 01.10.2016 roku.

1. Ustawa wprowadza zmianę procedury pozyskiwania białych certyfikatów których celem jest zwiększenie oszczędności w zużywaniu energii końcowej tzw. finalnej. Świadectw efektywności energetycznej tzw. białe certyfikaty otrzymają podmioty, które osiągną największy efekt energetyczny jak najmniejszym kosztem. Nabór wniosków odbywa się w sposób ciągły i decyzja o przyznaniu białego certyfikatu ma być podejmowana w ciągu 45 dni a nie jak do tej pory w przetargu URE który rozstrzygano miesiącami, co skutecznie zniechęcało inwestorów do składania wniosków o białe certyfikaty.
2. Będzie brana pod uwagę energia końcowa EK a nie jak do tej pory energia pierwotna EP, która była przedstawiana w audycie efektywności energetycznej i dla EK dotyczyć będą wymagana oszczędność zawarte w ustawie, której poziom to min. 1,5% w stosunku do roku poprzedniego. Oszczędność energii finalnej przez odbiorców końcowych powinna wynieść do końca 2020 r. co najmniej 2645 toe. Dodatkowo przedsięwzięcie efektywnościowe może ale nie musi planować zaoszczędzenie energii pierwotnej EP.
3. Świadectwo efektywności energetycznej tzw. biały certyfikat będzie wydawane dla przedsięwzięć planowanych, a nie jak do tej pory tylko dla wykonanych. Dla przedsięwzięcia planowanego należy wykonać audyt efektywności energetycznej i wraz z wnioskiem składa do URE w celu pozyskania świadectwa. Po wykonaniu przedsięwzięcia wymagany jest ponowny audyt dokumentujący uzyskane efekty. Wnioski są przyjmowane w trybie ciągłym a nie konkursowym jak do tej pory, a Prezes URE ma obowiązek wydać świadectwo w ciągu 45 dni. Wartość świadectwa efektywności energetycznej będzie uzależnione od ilość zaoszczędzonej energii wyrażonej w tonach oleju ekwiwalentnego [toe].
4. Przedsiębiorstwo energetyczne wykonujące działalność gospodarczą w zakresie obrotu energią elektryczną, ciepłem lub gazem ziemnym i sprzedające wymienione media odbiorcom końcowym sieciowym z łączną mocą zamówioną powyżej 5 MW ma obowiązek zrealizować przedsięwzięcie efektywnościowe na obiekcie odbiorcy końcowego. To skomplikowany proces z punktu widzenia stosowania prawa. Wysokość uzyskanych oszczędności może być zgłaszana Prezesowi URE do rozliczenia w okresie trzyletnim. Stanowi to ukłon w kierunku przedsiębiorstw obrotu i jednocześnie zapis skłaniający te podmioty do planowania działań efektywnościowych w perspektywie czasowej większej niż jeden rok.
5. Podmioty, które nie wywiązują się z obowiązku uzyskania oszczędności, mają obowiązek rozliczyć go opłatą zastępczą, ale można to uczynić jedynie częściowo bo za 2016 – do 30% obowiązku. Podmiot zobowiązany może zrealizować obowiązek w wyższym stopniu niż zapis obowiązujący, jeżeli wykaże, że nie było wystarczającej liczby ofert sprzedaży praw majątkowych w danym roku lub że cena tych praw na sześciu sesji giełdowych w danym roku była wyższa niż jednostkowa opłata zastępcza. Wraz ze zmniejszającą się możliwością rozliczenia obowiązku efektywnościowego opłatą zastępczą wzrasta wysokość opłaty zastępczej na kolejne lata (2016 – 1000 zł/toe, 2017 – 1500 zł/toe).
6. Ustawa wprowadziła pojęcie „efektywne energetycznie systemy ciepłownicze”. Rozumie się przez to system ciepłowniczy lub chłodniczy, w którym do produkcji ciepła lub chłodu wykorzystuje się minimum: 50% energii pochodzącej z OZE lub 50% ciepła odpadowego lub 75% ciepła z kogeneracji lub 50% sumy energii z ww. źródeł.
7. Ustawa wprowadziła pojęcie „analiza kosztów i korzyści” i obowiązek wykonania analizy kosztów i korzyści dla jednostek wytwórczych o nominalnej mocy cieplnej 20 MW lub budowy na jej miejsce jednostki kogeneracyjnej. Analiza jest również wymagana w przypadku przebudowy elektrowni i elektrociepłowni o identycznej mocy oraz budowie sieci przyłączeniowej do takiej jednostki.
8. Minister Energii został zobowiązany do podejmowania działań w kierunku wykorzystania potencjału wysoko-sprawnej kogeneracji.
9. Istotną nowością jest obowiązek przeprowadzania audytów energetycznych przedsiębiorstw tzw. audytów przemysłowych (audytów efektywności energetycznej) raz na cztery lata. Dotyczyć to będzie większych przedsiębiorstw oraz takich, gdzie sens przeprowadzenia takiego audytu jest uzasadniony np. przedsiębiorstwa bez systemu zarządzania energią, energochłonne czy niespełniające efektywnościowych i emisyjnych norm europejskich. Pierwszy audyt przedsiębiorstwa musi być wykonany w ciągu 12 miesięcy od dnia wejścia ustawy w życie czyli do 1 października 2017 r.
10. Niestety ustawa nic nie wspomina o trójgeneracji zwanej także trigeneracją.

Jakie obowiązki nakłada system świadectw efektywności energetycznej na przedsiębiorstwa energetyczne?

System świadectw efektywności energetycznej, który nakłada na przedsiębiorstwa energetyczne sprzedające energię elektryczną, ciepło lub gaz ziemny odbiorcom końcowym, obowiązek:

1. realizacji przedsięwzięcia służącego poprawie efektywności energetycznej u odbiorcy końcowego, potwierdzonego audytem efektywności energetycznej,
2. lub uzyskania i przedstawienia do umorzenia prezesowi Urzędu Regulacji Energetyki świadectw efektywności energetycznej (białych certyfikatów),
3. lub opłaty zastępczej, w wysokości 30% tego obowiązku w 2016 r., 20% w 2017 r., 10% w 2018 r.